"Người bạn đời" của máy vi tính

Công nghệ thông tin lên ngôi đồng nghĩa với việc có nhiều người bắt đầu trở nên "nghiện" máy tính...

"Niềm đam mê"

Một ngày nào đó, bạn nhận ra rằng mình không thể sống thiếu máy vi tính. Bạn có thể ngồi hàng giờ, ngày này sang ngày khác, bất kể thời gian để được “trò chuyện” với… máy. Thời gian sử dụng máy của bạn ngày càng tăng theo… cấp số nhân. Có thể vì yêu cầu công việc khiến bạn phải “ôm máy” suốt. Có thể vì bạn quá đam mê tin học, muốn khám phá đến tận cùng cái thế giới đầy hấp dẫn này. Cũng có thể bạn “mê” vi tính vì không thể… ngưng chat, ngưng chơi game, hoặc stop “phiêu lưu” trên thế giới internet một khi đã ngồi vào máy. Ngay cả khi tắt máy hoặc khi máy không còn online thì bạn cũng không ngừng nghĩ về internet. Bạn sử dụng internet như một cách để trốn khỏi những rắc rối của thực tế, để giải buồn hoặc để tránh cảm giác chán nản, kém tự chủ, thiếu tự tin… Bạn cảm thấy trống vắng và dễ cáu kỉnh khi không được sử dụng máy vi tính. Dù gì đi nữa, ngoại trừ trường hợp vì công việc mà phải “gắn bó” với máy, còn lại thì bạn đã bị “nghiện”… máy vi tính rồi đó.

Chứng nghiện nào thì cũng ảnh hưởng đến sinh hoạt của bản thân và gia đình. Người vợ phát hiện chồng mình ngày càng ít trò chuyện với mình hơn, phớt lờ quan hệ vợ chồng, lơ là trách nhiệm gia đình, dễ cáu kỉnh lúc gia đình sum họp, tiền điện thoại thì tăng vượt mức bình thường một cách không tưởng tượng nổi. Bà mẹ thì than phiền con mình không cần ăn mà chỉ cần… game. Bỏ tất cả học hành, bạn bè, và cả các trò chơi trẻ con trước đây.

Một nhóm bạn sinh viên đam mê tin học thì thử sức mình bằng cách “ôm” dự án viết phần mềm do một công ty đặt hàng nên làm việc ngày đêm bên máy, quên cả ăn và không thể “phí thời gian” để… ngủ. Có đêm thức trắng suốt bên máy. Học trên mạng, làm trên mạng, trao đổi thông tin trên mạng… Nói chung là không thể thiếu… mạng internet.

Hậu quả không tránh khỏi

Khi rời máy ra thì mới nhận thấy đầu nhức như búa bổ, mắt khô rát hoặc chảy nước mắt sống, sức nhìn bị mờ hẳn, cổ căng cứng, cổ tay, hai vai và lưng mỏi nhừ. Như vậy ắt là bạn đã bị “hội chứng thị lực do máy vi tính” (computer vision syndrome). Thật ra, không có bằng chứng khoa học nào cho thấy màn hình máy vi tính làm nguy hại đến mắt nhưng khi sử dụng máy trong một thời gian dài với tư thế không phù hợp, thói quen làm việc không tốt đã cộng dồn lại thành một “tập hợp” các triệu chứng trên gọi chung là hội chứng về mắt (hay thị lực) do sử dụng máy vi tính.

Bạn có công nhận rằng khi đọc chữ trên màn hình máy vi tính sẽ không rõ bằng in ra giấy để đọc? Do đó, để đọc được trên máy thì bạn phải tập trung cao độ nên nếu đọc tập trung hàng giờ trên máy vi tính thì bạn sẽ ít chớp mắt hơn bình thường. Khi đó, mắt sẽ bị đỏ, khô và rát, có khi chảy nước mắt sống.

Để tránh trường hợp này, bạn hãy thử một số biện pháp sau:

• Thỉnh thoảng nên thả lỏng người, chớp mắt thường xuyên hơn, nhìn hướng khác ra khỏi màn hình, và nên nhìn đến điểm xa nhất trong tầm mắt. Điều này sẽ giúp giữ độ ẩm của mắt, giảm đau lưng và mỏi cổ, giảm hiện tượng mờ mắt.
• Sử dụng thường xuyên các loại thuốc nhỏ mắt có thành phần như nước mắt khi thấy mắt bị khô rát. Bạn sẽ thấy mắt dễ chịu hẳn và dịu cơn rát. Trên thị trường hiện nay có rất nhiều thuốc nhỏ mắt loại này, nhưng rẻ tiền nhất vẫn là sử dụng nước muối sinh lý NaCl 0,9% để nhỏ mắt.
• Nên ngồi cách màn hình khoảng 45-60cm. Ngồi quá gần sẽ dễ bị nhức mắt, ngồi xa quá thì sẽ không đọc rõ trên màn hình.
• Bố trí ánh sáng trong phòng để tránh hiện tượng chói trên màn hình.
• Giữ cổ tay thẳng trong khi đánh máy. Tránh không nên để bàn tay nghỉ trên bàn phím.
• Nên đi khám mắt mỗi 2 năm một lần (hoặc mỗi năm 1 lần nếu mang kính sát tròng).

Chú ý đến dinh dưỡng

Vấn đề dinh dưỡng của bạn vẫn là ăn uống cân đối để có sức khỏe nhưng quan trọng nhất là ăn uống như thế nào để… “bổ mắt”. Thực phẩm tốt cho mắt là rau và trái cây, đặc biệt là rau màu xanh đậm như: rau muống, rau dền, rau ngót, rau lang, cải xanh, bông cải xanh,... hoặc các loại củ quả màu vàng, đỏ đậm như: cà rốt, cà chua, gấc, xoài, đu đủ… Những thực phẩm này cung cấp vitamin A rất cần thiết cho mắt mà bạn không nên thiếu trong chế độ ăn hàng ngày. Mỗi ngày, bạn cần khoảng 300g rau (khoảng 4 chén rau luộc) và 100g trái cây (khoảng 2 trái chuối chín).

Biết rằng, một khi đã “nghiện” thì bạn nào quan tâm đến việc ăn uống. Thế nhưng cuộc sống không chỉ ngày một ngày hai. Sức lực bạn cũng sẽ hao mòn nếu chỉ “sử dụng” mà không “bảo dưỡng”. Gần đây nghe tin một thanh niên ở Mỹ bị chết vì sử dụng máy vi tính liên tục nhiều ngày mà không ăn uống. Khó tin nhưng đó là chuyện có thật! Thế nên, để có thêm sức lực sống với… máy thì bạn nên lưu ý một vài điểm đối với việc ăn uống, không nên bỏ bữa, nên ăn bù rau và trái cây nếu các bữa ăn của bạn đều là fast food, hoặc “cơm tay cầm”.

Do bạn ngồi suốt trên máy nên năng lượng tiêu hao cũng không nhiều. Nhu cầu năng lượng và các chất dinh dưỡng của bạn cũng tương tự như nhu cầu dành cho người hoạt động văn phòng. Một sản phẩm dinh dưỡng như Enplus sẽ rất phù hợp với bạn để bù đắp năng lượng một cách nhanh chóng nếu bạn không có thời gian để ăn uống đạt nhu cầu năng lượng.

Máy vi tính và internet dù có hữu ích đến mấy mà sử dụng quá mức cũng ảnh hưởng đến bản thân, gia đình và các mối quan hệ xung quanh. Bạn ơi, một khi đã “nghiện” thì phải… “cai” đi nhé! Bạn sẽ thấy lại hạnh phúc và thành công mà không cần “nhờ cậy” quá nhiều đến máy vi tính.

TS. BS. Trần Thị Minh Hạnh